09:56 ICT Thứ sáu, 18/08/2017

DANH MỤC

Trang nhất » Tin Tức » Dòng Tâm Sự

Bánh Tét nhà làm như là bánh bí tích

Chủ nhật - 28/02/2016 16:27
Bánh Tét nhà làm như là bánh bí tích
'... Lăn bánh xong mẹ lấy đòn bánh tét ra với sợi dây dang của nó siết thành từng khoanh bánh, cùng với chén củ kiệu mà mẹ đã muối từ trước, thế là cả nhà chúng tôi thưởng thức...'
 Cứ mỗi dịp tết đến xuân về, bao trái tim con người lại háo hức đón chờ. Tết cổ truyền từ lâu đã trở thành một phần không thể thiếu trong văn hóa Việt. Nó không chỉ là ngày chào mừng năm mới Âm Lịch, nhưng còn là dịp để mọi người xum họp, là dịp để trẻ em khoe áo mới, và đây còn là cơ hội để con cháu tỏ lòng báo hiếu công ơn sinh thành dạy dỗ của tổ tiên, ông bà, cha mẹ. Theo truyền thống dân tộc  những món ăn không thể thiếu được trong ngày này đó là:
Thịt mỡ, dưa hành, câu đối đỏ
Cây nêu, tràng pháo, bánh chưng xanh.

 
Năm nay, thật hạnh phúc tôi được về phép trong dịp tết để cùng gia đình chào mừng năm mới Bính Thân 2016. Sau sáu năm không ăn tết cùng gia đình nên trong tôi tràn ngập niềm vui, hạnh phúc bởi được chứng kiến những gì gia đình đã, đang trải qua trong một xã hội phát triển, làng xóm cũng nhiều đổi thay, nơi chốn phồn hoa đô thị thì rất hiếm những gia đình gói bánh chưng, bánh tét bởi theo xu hướng, “mì ăn liền” mua cho nhanh không phải là chuyện lạ, chuyện hiếm như những ngày tôi còn nhỏ. Nhưng với gia đình tôi thì khác, mọi sự vẫn như thuở nào.

 Cũng giống như mọi năm vào ngày 26 tết, từ sáng sớm mẹ tôi đã vội vã ngâm nếp, ngâm đậu còn chúng tôi đi hái lá chuối, rọc lá, lau lá, chẻ dang, và một công việc thật cần thiết không thể thiếu là chẻ củi, việc này ngày xưa thì cha đảm nhận, khi anh tôi ở nhà thì anh tôi hay làm, nay thì em trai gánh vác, cũng tội nghiệp cậu út, cha ngày càng thêm tuổi không làm được những việc nặng nhọc, anh thi đi xa, mình cậu gánh vác hết. Chiều đến, nhìn thau nếp đã được trang bị với những gia vị cần thiết như muối, đường…trộn lẫn với nhau, đậu đã sẵn sàng. Cha và em tôi mỗi người một cái mâm để gói bánh. Không biết từ khi nào nhưng với làng chúng tôi không khi nào gói bánh chưng cả mà chỉ gói bánh tét. Có lẽ là do nghề nông vất vả nên cái bánh chưng đã biến thể thành cái bánh tét để mỗi gia đình hơn cả chục miệng ăn, nên gói bánh tét vừa nhanh vừa lợi, lại vừa để được lâu, hay cha chúng tôi đã hiểu tính bí tích trong đòn bánh tét để mỗi người trong nhà cùng chung một bánh như tấm bánh mà Chúa Giêsu đã bẻ ra cho các môn đệ trong đêm thứ năm Tuần Thánh. Đòn bánh tét có hình trụ tròn dài chừng 50cm đường kính khoảng 10cm, ở giữa là nhân đậu xanh hoặc đậu đỏ và một ít thịt mỡ, xung quanh là nếp, được bao bọc nó là ba đến năm lớp lá chuối hay lá dong và ngoài cùng là những sợi dang được thắt thành cái gióng cột dọc và những sợi dang cột ngang để cố định đòn bánh tét. Gói bánh là một chuyện, cột cây bánh làm sao cho nó chắc, đẹp sau khi nấu đòi hỏi người làm phải khéo và chắc tay. Nhìn những đòn bánh tét năm nay trong tôi hồi tưởng một thời đáng nhớ. Nhớ mỗi lần cha tôi gói bánh là ngồi kể cho chúng tôi cuộc đời ông bà nội vất vả lo cho chục miệng ăn, thời ăn cơm trộn khoai, trộn ngô, trộn bo bo. Cha tôi còn kể cái ngày 30 tết năm 1976 vì nhà nghèo nên sáng 30 tết cha và chú còn phải đi thả lưới ở sông, may thay có người nhờ vào ao thả lưới, bắt được cá to thì họ lấy còn cá nhỏ thì mình lấy, thế là cha và chú đã bắt được rất nhiều cá. Cái tết năm đó là một tết no cho gia đình. Tôi còn nhớ có lần mẹ tôi kể ngày sinh tôi ra nhà chỉ có một lon gạo, chú tôi đi lính, cha mẹ tôi mời chú tôi bữa cơm nhưng than ôi một lon gạo nấu cháo đặc chỉ dủ cho chú một chén, anh tôi một chén, mẹ một chén để cho tôi bú, còn cha tôi không còn gì. Chú vừa ăn vừa ngẹn. Khi kể những chuyện ấy gia đình tôi như đang tĩnh tâm, nhưng sau đó cha tôi luôn động viên chúng tôi: Thời ông bà, cha mẹ vất vả như thế đó nhưng ông bà cha mẹ đã vượt qua và vẫn giữ vững đức tin cho đến nay thì đến lượt các con, các con phải học giỏi, giữ vững những gì tốt đẹp mà tổ tiên để lại. Các con phải biết bám vào Chúa thì Chúa sẽ không buông bỏ chúng ta và cho ta vượt qua mọi khó khăn trong đời. Nhìn đòn bánh tét tôi thầm tạ ơn Chúa đã “tôi” một người cha đầy tin tưởng vào Chúa để luôn là chỗ dựa vững chắc cho gia đình.Công phu cho việc chuẩn bị lá, gói bánh, nên chỉ cha và em trai gói bánh, còn tôi và em gái thì vừa lau lá vừa cột bánh lại, vừa nghe cha kể chuyện, hết chuyện này đến chuyện khác, có lúc cha còn kể chuyện đi hỏi mẹ mà mẹ không thích nữa cơ. Thế là mấy chị em chọc cha, mọi người lăn ra cười. Khi gói bánh, cha tôi còn chỉ tận tay cho chúng tôi bài học “lá lành đùm lá rách, lá rách ít đùm lá rách nhiều” là như thế nào. Nhân bánh ở giữa quan trọng như thế nào thì nhân phẩm con người cũng vậy, chúng ta phải biết giữ gìn, trân quý nó và cha đã dạy chúng tôi nhiều điều bổ ích.

Thế là gói xong 20 đòn bánh tét. Giờ đây mọi người không hẹn mà gặp ai cũng xúm nhau quanh nồi bánh tét để tránh cái lạnh mùa đông ở miền Trung, miền Trung chúng tôi mà lạnh thì cắt da, còn nắng thì cháy nhà. Cả nhà ngồi quanh nồi bánh đang được đun nóng nhờ nhưng cây củi cậu út phải chèo mãi lên đến đỉnh núi Bàu mới mang về được và để tận hưởng niềm vui gia đình và sau là để chờ bánh chín. Ngồi bên nồi bánh một giờ, hai giờ vừa nói chuyện này đến chuyện khác hơn ba giờ sáng mà chẳng ai muốn đi ngủ cả. Ai ai cũng rạng rỡ niềm vui, niềm hạnh phúc bởi niềm vui đoàn tụ sau cả năm không gặp hay sau nhiều cái tết vắng nhà, niềm vui chia ngọt sẻ bùi….Tôi còn nhớ lúc còn nhỏ, chúng tôi ai cũng náo nức chờ những đòn bánh tét ra lò hơn cả chờ mẹ đi chợ về. Nhưng chờ bánh có năm thì sau mấy giờ là lăn ra ngủ cả, chỉ một mình mẹ nấu bánh đến suốt cả đêm đến sáng. Có năm thì chúng tôi thức đến sáng để chờ bánh chín. Việc nấu bánh sau năm giờ thì đổi đầu bánh và thêm nước cũng là một sự khéo léo của mẹ cha nếu không cẩn thận và kinh nghiệm thì có thể bị bỏng hay bị tháo các sợi dây bánh. Vì thế “canh bánh” nhưng đến lúc trở bánh là chúng tôi ý ới cha hay mẹ trở bánh. Trở bánh giúp bánh được chín đều. Sau gần 10 giờ nấu bánh thì nồi bánh tét đã chín và mẹ lấy ra. Mùi thơm bốc lên đến nhà trên, nay đã là buổi sáng hôm sau. Chúng tôi hì hục làm công việc cuối cùng để cho ra lò đòn bánh tét đó là lăn bánh. Lăn bánh cũng là một nghệ thuật, và đây cũng là một việc đầy ý nghĩa và mang tính bí tích: không chỉ để cho bánh tròn đẹp không có hình trái tim mà còn là lúc sửa chữa lại, cột lại những bánh nào sộc sệch, và giúp bánh mềm dẻo để mọi hạt nếp hòa quyện vào nhau, hơn nữa đây còn là lúc để loại bỏ nước ra khỏi bánh để giúp bánh để được lâu không bị mốc. Cuộc đời chúng ta để trưởng thành ắt hẳn không thể thiếu những lúc phải chỉnh sửa, phải thay đổi, phải đón nhận sự khác biệt như việc lăn bánh vậy. Sau đó bánh được treo lên cao để hình dáng của bánh không bị thay đổi, và để bánh được thoáng và để dược lâu dài. Lăn bánh xong mẹ lấy đòn bánh tét ra với sợi dây dang của nó siết thành từng khoanh bánh, cùng với chén củ kiệu mà mẹ đã muối từ trước, thế là cả nhà chúng tôi thưởng thức. Tạ ơn Chúa. Ai ăn cũng trầm trồ khen bánh ngon quá, bánh ngon quá, dẻo quá bùi bùi làm sao. Ngày xưa vì đói nên cả nhà ăn đến hai đón bánh tét nhưng hôm nay không đói nhưng cũng ăn hai đòn bánh vì ngon, vì cả năm không ăn bánh tự tay cả nhà làm nên, góp công góp sức vào bánh lại càng ngon hơn. Sau đó như thường lệ, mẹ tôi chia cho mấy chị em đi biếu bánh mới cho nội, cho ngoại, cho các cô, các chú, mỗi nhà một đòn bánh tét. Quả thật đây là niềm vui nhất, niềm tự hào nhất của đám trẻ vì có dịp khoe với đám bạn là nhà ta đã nấu xong bánh. Song đây là một sự cho đi không tính toán, một sự chia sẻ ngay cả khi túng thiếu. Trước đây nghèo nhưng cha mẹ vẫn luôn làm như thế để dạy cho chúng tôi bài học thương người, tình yêu đại gia đình huyết tộc và làng xóm quê hương. Mẹ cũng thường nói: Một miếng khi đói bằng một gói khi no, vả lại ăn trập tróng họng dơ nên cha mẹ đã không tiếc gì cả, hễ có gì là chia cho cả xóm. Mỗi lần như thế trong tôi nhớ lại sự cho đi không tính toán của Chúa chúng ta, Người cho đi cả mạng sống mình khi sẵn sàng làm người, cho đi cả mạng sống khi chấp nhận cái chết và cho đi cả mạng sống khi trở nên bánh nuôi sống chúng ta.

Đòn bánh tét của gia đình do công lao vất vả của cả nhà, ai ăn cũng thấy ngon- Đó là một biểu tượng của sự sống. Trước đây mẹ đã chắt chiu cả năm, tằng tiện để ngày tết được thịnh soạn, no ấm có bánh, có thịt để cả nhà được vui, hạnh phúc. Sự sống chỉ vui, chỉ có ý nghĩa khi mọi người biết trân trọng và cộng tác với nhau trong mọi công việc. Làm được đón bánh tét là một sự cộng tác của cả gia đình từ cha gói bánh, em chẻ củi, con lau lá và được những đòn bánh tét ngon và đẹp. Xuyên qua đòn bánh tét là bao vất vả của mẹ cha để nuôi nấng, chăm sóc dạy dỗ chúng tôi nên như ngày hôm nay. Mẹ cha không chỉ thức suốt đêm khi nấu bánh nhưng đã bao đêm các ngài thức trắng đêm vì chúng tôi ốm, vì lo lắng cho chúng tôi ăn uống, học hánh hay là giúp chúng tôi định hướng về tương lai hay thức trắng đêm để tìm kế sinh nhai nuôi đủ bảy miệng ăn trong giai đoạn khó khăn bao cấp.

Thật là niềm vui được nhân đôi trong dịp tết này, ban giới trẻ của Giáo Xứ cũng tổ chức nấu cả 200 đòn bánh tét để đi tết các cụ già neo đơn và những gia đình có hoàn cảnh khó khăn không có bánh. Bánh không chỉ giúp chúng ta no về đời sống vật chất nhưng còn cho ta no về đời sống tâm linh. Quả thật thời buổi hôm nay các cụ ông, cụ bà không thiếu bánh này bánh khác, thịt này thịt kia. Nhưng khi các em đi chúc tết các cụ bằng những đòn bánh tét và ít quà như thế các cụ không khỏi ngậm ngùi. Ngậm ngùi vì nhớ lại ngày xưa một thời để nhớ để thương. Cảm động vì sự hiếu kính của thế hệ trẻ giành cho những người cao niên, để lúc này họ như ôn lại kỷ niệm xưa.

Tạ ơn Chúa, cám ơn đời, cám ơn mẹ cha, anh chị em và những người thân đã cho con hiện hữu trên trái đất này và có một cái tết thật ý nghĩa và đáng trân trọng. Cám ơn dân tộc đã cho tôi những ngày tết vui, hạnh phúc và đầy ý nghĩa. Hạnh phúc vì mỗi năm được thưởng thức bánh do tay cả nhà làm nên. Nó là kết quả của công khó của mẹ, cha, anh, chi, em trong gia đình. Bánh vừa bồi bổ tâm hồn vừa dưỡng nuôi tâm linh hơn là thể xác vì nó là một Bí Tích.
 
 

Tác giả bài viết: Anne Hoàn.

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
Từ khóa: n/a

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

 

Thánh Anselmô - Quan thầy Hội SVCG Vinh

Thánh Anselmô - Quan thầy Hội SVCG Vinh
Năm Thánh Giáo Phận

Tin đọc nhiều trong tuần

Thành viên

Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 28


Hôm nayHôm nay : 905

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 41027

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 4734568